Kan ik mijn ex verplichten om meer te werken in een conflict over partneralimentatie?
Na of tijdens een scheiding ontstaat dikwijls discussie over de hoogte van de partneralimentatie. Regelmatig wordt gevraagd of een alimentatie ontvangende ex-partner verplicht kan worden om meer te werken, zodat de alimentatie kan worden verlaagd.
In dit blog worden belangrijke overwegingen met betrekking tot de partneralimentatie en de factoren die de hoogte en de duur ervan kunnen beïnvloeden, uiteengezet.
Partneralimentatie
Partneralimentatie is de financiële bijdrage die de ene ex-partner aan de andere ex-partner betaald na de scheiding, om in het levensonderhoud te voorzien. De Nederlandse wetgeving biedt een kader voor de vaststelling van partneralimentatie in artikel 156 jo. 157 Burgerlijk Wetboek 1. Het recht op partneralimentatie ontstaat wanneer de ontvangende ex-partner niet in het eigen levensonderhoud kan voorzien, of wanneer het redelijkerwijs niet van die persoon verwacht kan worden om in de eigen behoefte te voorzien. Volgens de Nederlandse wet, artikel 1:81 jo 1:84 Burgerlijk Wetboek, ontstaat er een onderhoudsplicht na een huwelijk of geregistreerd partnerschap. De hoogte en duur van de alimentatie zijn afhankelijk van verschillende factoren, zoals de behoefte van de ontvangende ex-partner en de financiële draagkracht van de betalende ex-partner.
Vaststelling partneralimentatie
Voor de vaststelling van een uitkering tot levensonderhoud, de zogenaamde partneralimentatie, gelden maatstaven die in de wet zijn omschreven (1:156 BW). Samen met je ex-partner maak je afspraken over de hoogte van de partneralimentatie. Kom je er samen niet uit dan zal de rechter de situatie zorgvuldig beoordelen en zo nodig een beslissing nemen. Bij de vaststelling geniet de rechter grote vrijheid in zijn beslissing, wel geldt dat hij een motiveringsplicht heeft. Hoe ver deze plicht gaat, is afhankelijk van de omstandigheden van het geval.
Bij de berekening van partneralimentatie wordt rekening gehouden met het netto-inkomen van jou en van je ex-partner, maar ook met je draagkracht en behoefte. Een rechter kijkt naar het bedrag dat de ex-partner nodig heeft om de levensstandaard voort te zetten, zoals dat tijdens het huwelijk was. Ook wordt gekeken naar de mogelijkheden van de partners om zelf hun eigen onderhoudsplicht te voorzien.
Daarnaast wordt er aandacht gegeven aan de verdiencapaciteit; er wordt niet alleen gekeken naar wat iemand feitelijk verdient, maar ook naar wat diegene redelijkerwijs zou kunnen verdienen. Dit geldt voor beide partijen. Van beide partijen wordt verwacht dat zij zich inspannen om financieel onafhankelijk te worden na een scheiding. Hierbij wordt gekeken naar factoren zoals een opleiding van de ex-partners, de werkervaring, de zorg voor de kinderen, de geboden tijd om (ander) werk te zoeken en zich in te spannen voor een andere oplossing.
Wijziging van omstandigheden
Het kan voorkomen dat de omstandigheden na een scheiding veranderen en dat kan invloed hebben op de hoogte van de partneralimentatie. Dit kan bijvoorbeeld zo zijn wanneer het inkomen van één van de ex-partners stijgt of daalt, of als er een verandering is in de werkstatus of woonsituatie. Wanneer er sprake is van een wijziging van omstandigheden en het samen niet lukt tot een passende oplossing te komen, kunnen beide ex-partners een verzoek tot wijziging indienen bij de rechter. Dit volgt uit artikel 1:401 BW.
Wanneer een ex-partner die alimentatie ontvangt meer gaat werken, betekent dit dat de behoeftigheid van die ex-partner ook minder wordt. Dit betekent dat deze ex-partner meer eigen inkomen heeft, en minder afhankelijk is van alimentatie. In dit geval kan de ex-partner die de alimentatie betaalt, de rechter vragen om de partneralimentatie te verlagen. Dit kan ook gebeuren als de financiële situatie van de betalende partner verandert, waardoor deze minder of meer in staat is om de alimentatie te betalen.
Daarnaast is een ander veelvoorkomend scenario dat de behoeftigheid ook kan verminderen of zelfs kan verdwijnen, indien de ene ex-partner met een ander gaat samenleven/wonen, opnieuw in het huwelijk treedt of een geregistreerd partnerschap aangaat. Op deze manier verdwijnt de verplichting om bij te dragen in het levensonderhoud van de ex-partner. Dit volgt uit artikel 1:160 Burgerlijk Wetboek.
Kan ik mijn ex verplichten om meer te gaan werken?
De beantwoording van de vraag of men zijn of haar ex-partner kan verplichten om meer te gaan werken, is echter niet eenvoudig te beantwoorden, omdat hierbij verschillende omstandigheden in overweging moeten worden genomen. Elk geval is anders. Of er voldoende inkomsten in redelijkheid kunnen worden verworven hangt van bijvoorbeeld factoren als een opleiding, de werkervaring, de geboden tijd om werk te zoeken, de gezondheid en de zorg voor de kinderen, de leeftijd en/of beschikbare vacatures bij andere werkgevers.
Kortom, de Nederlandse wetgeving geeft geenverplichting om meer te gaan werken in een conflict betreffende partneralimentatie. De stimulans is er wel, zeker in de rechtspraak. Of deze stimulans er in jouw situatie is, moet worden beoordeeld aan de hand van de omstandigheden. De wet biedt wel mogelijkheden om de alimentatie aan te passen bij gewijzigde omstandigheden. Mediation kan uitkomst bieden om samen tot (gewijzigde) afspraken te komen. Lukt dat niet, dan kan inzet van een advocaat de oplossing bieden. Neem contact op met een van onze advocaten die overigens ook allen mediator zijn via 0412-614 464 of secretariaat@bruisadvocaten.nl.